Uit onderzoeken en rapporten, waaronder één van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving, blijkt dat we in de zorg nog onvoldoende rekening houden met de diversiteit in onze maatschappij. Dit uit zich in ongelijke toegang en kwaliteit van zorg voor bijvoorbeeld ouderen met een migratieachtergrond, mensen met een beperking en LHBTIQA+-personen. Zij ervaren bij zorgverleners vaker discriminatie, stigmatisering en een gebrek aan kennis over hun specifieke behoeften.
Als verpleegkundigen kunnen we door ons directe contact met patiënten een cruciale rol spelen bij het bevorderen van inclusieve zorg. Dit begint bij het ontwikkelen van zelfbewustzijn, oftewel het reflecteren op de eigen normen, waarden en vooroordelen. Zelfkennis stelt ons in staat om onbewuste vooroordelen te herkennen en te voorkomen dat deze de zorg beïnvloeden.
Door oprecht nieuwsgierig te zijn naar de ander en respect te tonen voor de achtergrond, cultuur en genderidentiteit van elke patiënt, leggen verpleegkundigen een belangrijke basis voor een vertrouwensband. Die essentieel is voor het verlenen van goede zorg. Dit betekent: luisteren naar de specifieke behoeften van de patiënt, en niet uitgaan van stereotypen. Maar ook: aansluiten bij de communicatiestijl en -mogelijkheden van de patiënt en diens omgeving. En zeker zo belangrijk: dat verpleegkundigen en verzorgenden elkaar aanspreken op eventueel discriminerend gedrag of taalgebruik.
Gelukkig is er veel materiaal dat ons hierbij kan ondersteunen, zoals de handreiking Inclusieve zorg van het ministerie van VWS. En het materiaal dat door organisaties als Pharos is ontwikkeld om hierin met elkaar stappen te zetten.
We zijn blij dat Pharos nu voor TvZ een dossier heeft samengesteld rondom inclusieve zorg. We hopen dat dit eraan bijdraagt om het er met elkaar over te hebben, kritisch naar onszelf te kijken en werk te maken van daadwerkelijk inclusieve zorg. Zodat iedere patiënt en cliënt zich veilig, geaccepteerd en gehoord voelt. Hoewel er al veel in gang is gezet, blijft dit een continu proces van bewustwording, verbetering en het wegnemen van institutionele en maatschappelijke vooroordelen.
